หน้าแรก > 5ส โรงงาน > ปัญหาและแนวทางการปรับปรุง

ปัญหาและแนวทางการปรับปรุง

ปัญหาในการทำ 5ส และแนวทางปรับปรุงแก้ไขในแต่ละแผนก

หลายองค์กรจัดกิจกรรม 5ส ได้ดีในวันรณรงค์ แต่เมื่อกลับมาทำงานตามปกติ เอกสารเริ่มกองบนโต๊ะ เครื่องมือถูกวางผิดที่ และพื้นที่ที่เพิ่งจัดก็กลับมารกอีกครั้ง สาเหตุหนึ่งคือมาตรฐานที่กำหนดไว้ยังไม่เข้ากับวิธีทำงานจริง เช่น เครื่องมือใช้บ่อยอยู่ไกลจากจุดใช้งาน หรือพื้นที่รับสินค้ามีของเข้าตลอดวันแต่ไม่มีจุดพักของที่ชัดเจน เมื่อพนักงานต้องเลือกระหว่างทำงานให้ทันกับรักษาสภาพพื้นที่ ปัญหาเดิมจึงเกิดซ้ำ

การปรับปรุง 5ส ควรเริ่มจากการดูว่าแต่ละแผนกเสียเวลา ผิดพลาด หรือทำงานติดขัดตรงไหน แล้วใช้หลัก สะสาง สะดวก สะอาด สร้างมาตรฐาน และสร้างวินัย แก้ปัญหาให้ตรงจุด ตัวอย่างต่อไปนี้ครอบคลุมแผนกที่พบได้ทั่วไปในโรงงานและสำนักงาน

แผนกปัญหาที่พบบ่อยแนวทางปรับปรุงแก้ไขสิ่งที่ใช้ตรวจผล
สำนักงานและธุรการ เอกสารค้างบนโต๊ะ แฟ้มซ้ำกัน และค้นไฟล์ฉบับล่าสุดไม่เจอ แยกเอกสารเป็นงานระหว่างดำเนินการ งานที่ต้องเก็บ และงานที่รอพิจารณา ตั้งชื่อไฟล์ตามรูปแบบเดียวกัน และกำหนดโฟลเดอร์กลางสำหรับเอกสารฉบับใช้งาน เวลาที่ใช้ค้นเอกสาร และจำนวนครั้งที่หยิบไฟล์ผิดฉบับ
ฝ่ายผลิต วัตถุดิบ งานระหว่างผลิต และงานรอตรวจวางปะปนกัน พนักงานต้องเดินไปหยิบอุปกรณ์บ่อย กำหนดจุดวางแยกตามสถานะงาน ติดป้ายให้เห็นจากทางเดิน วางอุปกรณ์ที่ใช้บ่อยใกล้จุดทำงาน และใช้ภาพมาตรฐานให้แต่ละกะตรวจสภาพก่อนส่งมอบ จำนวนครั้งที่พบงานวางผิดจุด และเวลาเตรียมอุปกรณ์ก่อนเริ่มงาน
คลังสินค้า สินค้าอยู่ผิดตำแหน่ง ป้ายชั้นวางไม่ตรงกับข้อมูลในระบบ และของรับเข้าค้างในพื้นที่พัก ใช้รหัสตำแหน่งเดียวกันบนชั้นวางและในระบบ กำหนดจุดพักสินค้ารอรับเข้า และปรับข้อมูลตำแหน่งเมื่อย้ายสินค้า หากพบของค้างให้ระบุผู้รับผิดชอบและเวลาที่ต้องจัดการ จำนวนรายการที่อยู่ผิดตำแหน่ง และเวลาที่ใช้ค้นหาหรือหยิบสินค้า
ซ่อมบำรุง เครื่องมือใช้ร่วมกันแล้วหาไม่พบ อะไหล่ใหม่และอะไหล่รอตรวจปะปนกัน ทำแผงเงาเครื่องมือให้เห็นว่าชิ้นใดหาย กำหนดวิธีบันทึกการยืม–คืนสำหรับเครื่องมือที่ใช้ร่วมกัน และแยกอะไหล่ตามสถานะพร้อมป้ายกำกับ จำนวนเครื่องมือที่ยังไม่คืน และเวลาที่ใช้ค้นหาอะไหล่
ควบคุมคุณภาพ ตัวอย่างรอตรวจกับตรวจแล้ววางปะปน และมีแบบฟอร์มหลายฉบับในจุดใช้งาน แยกถาดตามสถานะ ติดรหัสและวันที่รับตัวอย่างให้ชัดเจน จัดเก็บแบบฟอร์มฉบับปัจจุบันไว้ที่เดียว และนำฉบับเก่าออกจากจุดใช้งาน จำนวนตัวอย่างที่ระบุสถานะไม่ได้ และจำนวนครั้งที่ใช้แบบฟอร์มผิดฉบับ
จัดซื้อ ใบเสนอราคา ใบสั่งซื้อ และข้อมูลผู้ขายกระจายหลายที่ ติดตามงานค้างยาก จัดเก็บเอกสารตามเลขที่ใบขอซื้อหรือใบสั่งซื้อ ใช้รายการติดตามงานร่วมกัน และระบุสถานะ ผู้รับผิดชอบ และวันนัดหมายในแต่ละรายการ จำนวนงานค้างที่ไม่ทราบสถานะ และเวลาที่ใช้ค้นเอกสารย้อนหลัง
บัญชีและการเงิน เอกสารเบิกจ่ายคละกันระหว่างรอตรวจ รออนุมัติ และจ่ายแล้ว ทำให้เสียเวลาติดตาม แยกเอกสารตามสถานะและรอบจ่าย จัดทำรายการเอกสารประกอบสำหรับแต่ละประเภท และกำหนดสิทธิ์เข้าถึงแฟ้มตามหน้าที่ จำนวนเอกสารที่ต้องส่งกลับเพราะข้อมูลไม่ครบ และเวลาที่ใช้ค้นหลักฐาน
ทรัพยากรบุคคล แบบฟอร์มหลายเวอร์ชัน และประวัติการอบรมกระจายอยู่ตามไฟล์ของแต่ละคน รวมแบบฟอร์มฉบับใช้งานไว้ที่เดียว ระบุวันที่ปรับปรุง และใช้ทะเบียนอบรมกลางที่กำหนดสิทธิ์เข้าถึง พร้อมมอบหมายผู้ดูแลข้อมูล จำนวนครั้งที่ใช้แบบฟอร์มเก่า และจำนวนประวัติอบรมที่บันทึกไม่ครบ

ตัวอย่างการแก้ปัญหาในแผนกซ่อมบำรุง

ช่างต้องเสียเวลาหาประแจเบอร์ 10, 12 และ 13 ก่อนเริ่มงาน เพราะเครื่องมือชุดเดียวกันถูกใช้หลายคนและไม่มีตำแหน่งคืนที่ชัดเจน ทีมจึงเริ่มจาก สะสาง เครื่องมือชำรุดและเครื่องมือที่ไม่จำเป็นออกจากชุดประจำจุด แล้วทำ สะดวก ด้วยแผงเงาที่ระบุเบอร์ประแจให้เห็นชัด เมื่อนำเครื่องมือไปใช้ คนถัดไปจะเห็นทันทีว่าชิ้นใดยังไม่อยู่บนแผง

จากนั้นทีมผูก สะอาด เข้ากับการเช็ดและตรวจสภาพเครื่องมือก่อนคืน ใช้ภาพแผงที่จัดครบเป็น มาตรฐาน และให้ผู้ส่งมอบกะตรวจรายการที่ยังไม่คืนเพื่อ สร้างวินัย หากยังพบว่าประแจหายบ่อย ให้คุยกับช่างว่าแผงอยู่ไกลจากจุดทำงานหรือมีเครื่องมือไม่พอกับจำนวนผู้ใช้ ข้อมูลนี้จะช่วยให้แก้สาเหตุได้ตรงกว่าการเตือนให้เก็บของซ้ำทุกวัน

ทำอย่างไรให้การปรับปรุงอยู่ได้ในงานประจำ

  1. เลือกปัญหาที่เกิดซ้ำและวัดผลได้ ให้แต่ละแผนกเริ่มจากหนึ่งจุด เช่น ชั้นพักสินค้ารับเข้า ตู้เครื่องมือ หรือแฟ้มเอกสารรออนุมัติ บันทึกสภาพและเวลาที่เสียไปก่อนเริ่มแก้ไข
  2. ออกแบบวิธีจัดพื้นที่ร่วมกับผู้ใช้งาน ให้พนักงานแต่ละกะทดลองหยิบ ใช้ และคืนของจริง แล้วปรับตำแหน่ง ป้าย หรือขั้นตอนตามสิ่งที่พบ
  3. กำหนดมาตรฐานที่ตรวจได้ ระบุว่าของควรอยู่ที่ไหน ใครตรวจ และตรวจเมื่อใด เช่น ผู้ส่งมอบกะตรวจแผงเครื่องมือก่อนส่งงาน หรือเจ้าหน้าที่คลังตรวจพื้นที่พักสินค้าหลังปิดรอบรับเข้า
  4. ตรวจผลหลังใช้งานจริง เปรียบเทียบเวลาค้นหา จำนวนของวางผิดที่ หรือจำนวนงานที่ต้องทำซ้ำกับข้อมูลก่อนปรับปรุง หากตัวเลขยังไม่ดีขึ้น ให้กลับไปดูจุดที่งานติดขัดและปรับมาตรฐานอีกครั้ง

เมื่อทบทวนผล 5ส ของแต่ละแผนก ให้ดูทั้งสภาพพื้นที่และผลต่อการทำงาน เช่น คลังหาสินค้าได้เร็วขึ้น ฝ่ายผลิตส่งมอบงานระหว่างกะได้ชัดเจนขึ้น หรือสำนักงานใช้เอกสารผิดฉบับน้อยลง ผลเหล่านี้ช่วยให้หัวหน้างานตัดสินใจได้ว่าควรรักษาวิธีใดไว้และควรปรับตรงไหนต่อครับ

Visitors: 704,634